In stijl de herfst in

Op 21 en 22 september 2019 vond bij de Chemin de Fer à Vapeur des 3 Vallées (CFV3V) het jaarlijkse stoomtreinfestival plaats. Dit jaar was ook de laatste rijvaardige stomer van de NMBS, stoomlocomotief 29.013, van de partij. Enkele weken voor het festival werd duidelijk dat deze locomotief een weekje langer zou blijven om nog een fotorit voor spoorwegliefhebbers te kunnen rijden. Deze rit zou doorgaan op 28 september.

Uw webmaster bekent: het idee van de fotorit sprak hem meteen aan. Niet alleen zou hij zo de hordes toeristen kunnen vermijden, maar de samenstelling van de trein zou ook meer historisch verantwoord zijn. Bovendien was de kans op herfstkleuren ook al wat groter dan een week eerder. De keuze was dus snel gemaakt... Uiteindelijk bleek het stoomfestival een zeer geslaagd evenement voor te toeristen in erg zonnige omstandigheden met temperaturen tot boven de 25°C. Niet echt ideaal voor fraaie rookpluimen daarentegen... Tijdens de fotorit was er van zon nagenoeg geen sprake, maar door de veel koelere temperaturen, konden wel nagenoeg alle foto's inclusief fraaie rookpluim worden gemaakt? Eerlijk? Dat vindt uw webmaster véél belangrijker bij een stoomtrein dan mooi weer.

Rest uw webmaster nog één ding, namelijk de enthousiaste nieuwe stoomploeg van de 29.013 véél succes bij hun opleiding te wensen. Laat ons hopen dat deze oude dame de komende jaren veel kilometers mag maken. Liefst op het hoofdnet, maar minstens toch bij de museumlijnen die ons landje rijk is.

Hoewel dat de fotorit pas rond 15u zal starten, besluiten uw webmaster en zijn vaste reisgezel Hans om 's morgens al naar Mariembourg af te zakken, om na te gaan of de fotopunten voldoende zijn vrijgesnoeid. Aangezien we voordien twijfelden of we best met de trein zouden meerijden, dan wel per auto gaan achtervolgen, geeft dit ons ook de gelegenheid om daar een knoop in door te hakken. Rond 10u komen we toe in Mariembourg en zien we de ploeg voor de namiddag al bezig met het voorbereiden van de 29.013 voor haar inzet.
Na meerdere uren te hebben gesnoeid en te hebben beslist dat we (betalend!) gaan achtervolgen, rijden we terug naar het depot in Mariembourg. Ondertussen zijn de meeste deelnemers al toegekomen en hebben we onze extra passagier (Joeri, een van de leerlingen op de 29.013, maar vandaag "gewoon" fotograaf en tof gezelschap) gevonden. Wanneer de locomotief water gaat nemen, is het hoog tijd voor wat sfeeropnames. Daarbij kan eindelijk een opname worden gerealiseerd die ik al zo lang wilde maken: het alle kanten op vliegen van water uit een lekkende waterkolom. Hopelijk heeft de machinist er geen nat kostuum aan overgehouden...
Op aanvraag wordt de 29.013 nog even langs de kolenbunker van de CFV3V gezet, vooraleer de stomer voor de trein naar Treignes plaats zal nemen. Veel authentieker ga je dit soort opnames in België anno 2019 echt niet meer kunnen maken.
De heenweg van Mariembourg naar Treignes geschiedt met tender voor en dus worden er (begrijpelijk) geen fotostops voorzien. Per auto hebben we genoeg tijd om de trein in te halen en dus besluiten we toch maar enkele opnames te maken aan de stations van Olloy-sur-Viroin en Treignes. In Olloy stopt de trein uiteindelijk toch een minuutje, waardoor de geplande opname (aan het station zelf) niet zo fraai werd. Het vertrek aan dit betonnen baken "uit de tijd van toen" maakt veel goed.
Eigenlijk was in Treignes het plan om de trein bij binnenkomst naast het fantastisch gerestaureerde seinhuis te fotograferen. Omdat het dan echter niet zeker was dat we op tijd in het station zouden zijn voor het omlopen van de stoomloc, besluiten we om die opname te laten schieten en vatten we post aan het station zelf. De "Picasso" X 3998, die vandaag de normale toeristische dienst tussen Mariembourg en Treignes rijdt, vormt alleszins een waardige vervanger voor het seinhuis wanneer de 29.013 met haar trein arriveert. Het had zomaar authentiek kunnen zijn: de Belgische reizigerstrein die in het grensstation arriveert, waarbij reizigers met bestemming Frankrijk kunnen overstappen op de Picasso die hen verder zal vervoeren...
Al maar goed dat we bij de vorige opname niet voor het motief met het seinhuis hebben gekozen, want de 29.013 begint effectief redelijk snel met omlopen en deze opname aan de uitritseinen kant Frankrijk wilde uw webmaster echt niet laten schieten. Authentieke foto's in België van een stoomtrein in actie: het kan nog! Nu ja, vroeger stond er wel minder onkruid...
Nadat de 29.013 zijde Mariembourg tegen de trein is gezet, is er, in afwachting van het voorziene vertrekuur, tijd voor een schijnvertrek. Hierbij zet men de trein 50m terug en wordt vervolgens een zeer gesmaakte vertrekscène gesimuleerd. Hoewel dat dat schijnvertrek met een fantastische rookpluim gebeurt, besluit uw webmaster achteraf toch om een opname te tonen die is gemaakt op het moment dat de 29.013 haar trein achteruit gaat duwen. Door de geopende cilinderspuiers is deze scène immers erg authentiek voor een vertrekkende trein in een station. Het drijfwerk zien we op de volgende opnames nog wel...
De CFV3V heeft bij de organisatie van deze fotorit voor de klassieke fotopunten langs de lijn gekozen. Zo beginnen we uiteraard in de fraaie bocht aan de uitrit van Treignes, waarbij de kerk mooi mee in beeld kan worden genomen. Omdat uw webmaster dat motief al in de zon heeft en er aan de andere kant van de trein een aantal bomen in fraaie herfstkleuren staan, besluit hij om voluit voor dit alternatieve motief te gaan.
We wisten dat het spannend zou worden: het schijnvertrek in Treignes meepikken en vervolgens naar dit punt nabij Vierves-sur-Viroin rijden... We besluiten de gok toch te wagen en blijken uiteindelijk net op tijd te arriveren. Met dank aan de loods van de CFV3V om de machinist te verwittigen dat we hier een foto zouden maken en zeker ook een dankjewel aan de machinist zelf om op dit punt tractie te geven. Uw webmaster heeft dit fotopunt een drietal jaren geleden ontdekt en is erg tevreden dat hij het nu eindelijk volwaardig heeft kunnen benutten!
Aan de andere kant van Vierves-sur-Viroin vinden we nog een klassieker van deze spoorlijn. Op vraag van uw webmaster worden hier twee schijnvertrekken ingepland, wat zeker niet overdreven is gezien het aantal fotomogelijkheden op deze plek. Voor het eerste schijnvertrek besluit uw webmaster om in de buitenbocht te gaan staan, wat dit sfeerbeeld van de trein met lichte verkanting in de bocht oplevert.
Enkele meters verderop wordt van hetzelfde schijnvertrek een opname met de drone gemaakt. Vanuit de lucht komt het "Château des Comtes de Hamal" mooi tot zijn recht; de bomen in schitterende herfstkleuren kleden het motief verder aan.
Voor het tweede schijnvertrek verhuizen we naar de binnenbocht, want de bomen achter de buitenbocht zij echt al op hun mooist. Wat een fantastische achtergrond, wanneer de 29.013 met haar fraaie L-rijtuigen voorbij komt puffen.
We rijden met de auto verder naar Olloy-sur-Viroin en ook daar hebben we de trein alweer te pakken. Alleen de stationschef in oud kostuum ontbreekt nog, wanneer de 29.013 met haar trein langzaam het station binnenrijdt. Hulde aan de eigenaar (de gemeente Viroinval) die de luifel enkele jaren geleden terug in haar oorspronkelijke toestand heeft hersteld. Wat blijft dit stationsgebouw toch een fantastisch motief!
Na een schijnbinnenkomst voor de fotografen wordt snel koers gezet naar de uitrit van het station van Olloy. Wat verderop ligt immers een overweg met slagbomen, waarbij aan weerszijden mechanische seinen aangeven of de overweg correct is gesloten. Zo'n mechanisch sein is natuurlijk een droommotief samen met een stoomtrein en dus maken we ook hier weer een opname.
De bekende bocht van Nismes vormt het laatste motief voor de deelnemers aan de fotorit. Hoewel uw webmaster op deze plek ooit de 64.169 met GCI's in de zon kon fotograferen, vindt hij dat de 29.013 met haar L-rijtuigen het hier ook wel goed doet in zwart-wit, niet in het minst door de half bewolkte lucht.
Terwijl de meeste deelnemers weer instappen in de trein, wandelen we met een vijftal deelnemers wat verder richting Mariembourg, zodat we het vertrek van de 29.013 nog kunnen meepikken. Net op dat moment breekt de zon dan toch lichtjes door, wat deze erg stemmige belichting oplevert.
In Mariembourg aangekomen, moet de stomer worden voorbereid op een deugddoende nachtrust. We zien iemand van de bemanning dan ook aan het werk bij het kuisen van de roosters, terwijl een collega toekijkt. Morgen zal de 29.013 nog een slag naar Treignes maken en dus wordt de stomer zo dadelijk met een zacht vuurtje aan de kant gezet. We willen immers toch niet dat de dame op leeftijd 's nachts kou zou vatten?
Nadat de loc op een zijspoor is gezet (gelukkig alleen letterlijk!), breekt de zon door de wolken. Ondertussen staat ze dusdanig laag dat een glintshot van het drijfwerk kan worden gemaakt. Daar zal uw webmaster niet snel nee tegen zeggen...
Ook de ploeg van de 29.013 wil wel even poseren. Alain, Jeroen en Tijl: bedankt voor de erg geslaagde fotodoorkomsten!
Uiteindelijk kan de bemanning zich gaan douchen. Enkele fotografen wachten nog tot het blauwe uur start, om nog wat laatste sfeeropnames te maken. Door hogere windsnelheden bewegen de wolken vrij snel, wat een vrij speciale opname oplevert. Het was het wachten meer dan waard!
Index