Spoorwegnostalgie

Rijden als een Cockerill in Frankrijk

Met een stille wenk naar de bekende zegswijze "leven als een god in Frankrijk" gaat het in deze reportage om de 6019 en de 6086 die na hun veel te korte NMBS-loopbaan en een nog kortere passage bij de Temca (privévervoerder tussen Mariembourg en Momignies "avant la lettre") van een rustige oude dag mochten gaan genieten in het Franse plaatsje Anor. Vanuit dit station werden ze tot in het voorjaar van 2007 op weekdagen naar het Belgische Momignies gestuurd om daar hun steenslagtreinen te laten beladen in de plaatselijke steengroeve van Wallers. Hoewel de reeks 60 bij Belgische spoorwegliefhebbers niet onpopulair is, leidden deze locomotieven toch een relatief onbekend bestaan in Anor, een SNCF-station aan de hoofdlijn Charleville-Mézières - Aulnoye. Dit komt wellicht door de moeilijke bereikbaarheid van deze plek en het beperkte aantal treinen, hoewel dit eigenlijk ruimschoots wordt goedgemaakt door het aantrekkelijke restant van de vroegere lijn 156 Mariembourg - Chimay - Anor alsook het relatief goede voorkomen van de 60'ers zelf.

Uw webmaster is door uiteenlopende omstandigheden ook maar vier keer aan deze spoorlijn geraakt ten tijde van de inzet van de 60'ers. Dit is natuurlijk véél te weinig, maar tijdens die vier bezoeken heeft hij gelukkig toch een aantal zeer interessante opnames kunnen maken die hij natuurlijk graag aan u toont.

Op 11 oktober 2005 is het duidelijk een kalme maandag, want het laden van de trein in Momignies gebeurt maar erg traag... 'Sja, wat wil je zo net na het weekend', zal u denken. De echte reden is echter een vertraging bij de toelevering van steenslagwagens door de SNCF, waardoor er toch maar één trein beladen kan worden... Rond 14u is het dan toch zo ver en mogen de 6086 en de 6019 met hun enige trein voor die dag de groeve verlaten met een beladen trein naar het Franse Anor. We zien de trein hier tijdens het optrekken nadat de machinist de op de foto zichtbare overweg heeft bediend.

Bij het binnenrijden van Anor kan de trein nog een tweede keer worden vastgelegd. Door de ruime bocht die de trein net gemaakt heeft, staat de zon nu perfect voor een opname langs de andere zijde van de trein. De machinist is zo vriendelijk nog even goed op te trekken hetgeen twee heerlijke rookpluimen oplevert.

In het station aangekomen is het wachten op toestemming om de hoofdsporen over te steken naar de rangeersporen die zich recht tegenover het station bevinden. Een kwartiertje later is het zo ver en weerklinkt het karakteristieke gerochel van de 60'ers doorheen het rustieke Anor.

De goederenwagens staan nu klaar om door een lelijk SNCF-gedrocht met een totaal misplaatste naam ("Prima"...) te worden opgehaald. Nadat de 60'ers worden losgekoppeld mogen ze naar de goederenloods rijden waar ze worden afgesteld voor het weekend. Een gedeelte van deze loods is net rechts van de 6086 zichtbaar.

Even later wordt uw webmaster nog even getrakteerd op een kleine parade van rangerende 60'ers. Om niet geheel duidelijke redenen worden immers de beide 60'ers een voor een binnen gereden in de loods. De 6086 is eerst aan de beurt en wordt in die hoedanigheid door een fan vereeuwigd.

Ietsje later is het ook de beurt aan de 6019, waardoor uw webmaster de kans krijgt om ook deze 60'er nu degelijk te fotograferen. Op de overige foto's hing hij immers telkens in tweede positie. Eigenlijk is het toch opmerkelijk hoe na bijna 20 jaar in privébezit te rijden de loc slechts op twee punten (afwijkende witte koplampen en de grote witte immatriculatieplaat op de zijkant van de loc) afwijkt van haar vroegere 'look' in het NMBS-tijdperk.

Uiteindelijk staan de twee 60'ers weer buffer tegen buffer in de goederenloods te Anor. Dit smeekt gewoon om dit sfeerbeeldje, waarbij we ons jaren terug in de tijd wanen. Buiten de kraan in het midden valt ook de dieselmotor helemaal rechts in beeld op. Dit is wellicht een reservemotor voor de rangeerloc van de groeve in Momignies?

Door groot toeval (lees: uw webmaster was toch in de buurt) kan uw webmaster vier dagen na zijn eerste bezoek aan de 60'ers te Anor deze dieselveteranen op 14 oktober 2005 al een tweede keer bezoeken. Aangezien hij pas 's middags arriveert, rijdt hij maar direct naar de laadplaats, waar de beide 60'ers blijken te staan. Dromerig kijkt de 6086 naar het licht dat door de bomen schijnt... Veel heeft hij niet te doen want bij het beladen van een steenslagtrein is een grote lading stenen tussen twee wagens beland, waardoor het laden van de trein zo'n 8 uur (...) vertraging oploopt.

Gelukkig heeft een van de machinisten wat medelijden met uw webmaster: om het wachten wat aangenamer te maken gaat hij in op diens verzoek om tot aan de eerste overweg te rijden en daar even een fotosessie te houden. In een ronduit subliem herfstlicht poseren de twee krachtpatsers dan ook gewillig voor de fotograaf die nu toch enkele leuke opnames kon realiseren ondanks het lange wachten. Merci machinist!

Om halfvijf 's namiddags (...) is dan eindelijk de rommel opgeruimd en is de enige trein van die dag beladen. Het voordeel hiervan is wel dat de zon nu perfect staat voor treinen van Momignies naar Anor, iets wat anders wel eens een probleem wil zijn. Terwijl de 6086 en de 6019 nog even een tandje bijsteken, geniet uw webmaster ten volle van het typerende gerochel dat uit de beide motoren de omgeving verstomt.

Dankzij een vlotte autorit naar Anor kunnen de oudgedienden hier nog een tweede maal worden gefotografeerd met hun trein van Momignies naar Anor. Enkele meters verderop bereiken ze het SNCF-station aan de hoofdlijn Charlerville-Mézières - Aulnoye.

Eenmaal terug in de loods mogen de 6086 en de 6019 genieten van twee dagen weekendrust. Uw webmaster maakt nog snel deze opname van het invallende zonlicht op de snuit van de 6019 terwijl de machinisten hun werkgerief opbergen.

Anderhalf jaar later raakt uw webmaster op 27 maart 2007 eindelijk nog eens in Anor. Helaas is het maar erg kalm vandaag: de 60'ers worden enkel los naar Momignies gestuurd om daar een beladen trein op te pikken. Anderzijds is het los oprijden van de loc's wel de uitgelezen gelegenheid om eindelijk een foto te maken aan het vroegere stationsgebouw, dat door sloop van het houten middengedeelte tot twee woningen is omgevormd. Voor twee losse loc's kan dit punt er zeker mee door, zeker als dan nog eens blijkt dat ze net de hele bedding terug hebben vrijgekapt.

Wat later mogen de 6086 en de 6019 eventjes met hun goederentrein de hoofdlijn op als ze hun trein op de goederensporen aan de overkant van de hoofdlijn moeten plaatsen. Geef toe: als je niet beter weet, zou je denken dat het om echte hoofdlijninzet gaat.

Nog hopend op een vijfde bezoek aan de 60'ers bleek achteraf de teller toch op 4 te blijven hangen. Dit vierde bezoek op 11 april 2007 was er echter wel eentje om in schoonheid mee te eindigen: ondanks het weer beperkte aantal treinen, bood dit bezoek toch weer een aantal mooie fotogelegenheden. Niet alleen wat betreft de treinen trouwens, zoals dit tafereel van het dorpje Macon in de morgenstond aantoont.

Eindelijk kan uw webmaster een foto maken van de 60'ers in het Forêt de Trélon. Dit was mogelijk dankzij de combinatie van drie factoren: een trein op het juiste moment, een hoop zon en een pas gekapte berm. De 6019 en de 6086 laten zich dan ook gewillig fotograferen als ze voor de eerste keer vandaag naar Momignies mogen met een lege steenslagtrein.

Terwijl uw webmaster terugrijdt van het Forêt de Trélon naar Momignies blijken de 60'ers al op de terugweg te zijn van Momignies naar Anor, hetgeen gelukkig toch maar in tegenlicht gebeurt. Enigszins teleurgesteld wordt dan maar koers gezet naar Anor, waar gelukkig nog een tweede lege trein voor Momignies gereedstaat. Deze trein wordt gefotografeerd aan de overweg net voor de laadplaats te Momignies. Opmerkelijk: de 6019 heeft problemen en is buiten dienst gezet. Vanuit deze locomotief wordt echter wel (via de kabel om in treinschakeling te rijden) de 6086 bediend.

Afscheid nemen van de 60'ers rond Anor doen we met deze terugrit van de 6086 en de 6019 van de laadplaats te Momignies naar Anor. We zien de twee oudgedienden hier aan de 'buitenwijken' van Anor. Deze doorkijk is voor zover uw webmaster weet de enige plek waar je echt op grotere afstand van de spoorlijn kan gaan staan om een foto te maken van de 60'ers. Een kwartiertje later ziet uw webmaster de loc's voor de laatste keer de goederenloods te Anor binnen rijden en neemt hij onbewust afscheid van deze twee exoten uit langvervlogen tijden.